Ile czasu po usunięciu zęba można wstawić implant?
Konsensus Międzynarodowego Zespołu Implantologicznego (ITI) wyróżnia cztery terminy wszczepienia implantu po ekstrakcji. Implant natychmiastowy (typ 1) wszczepia się w dniu usunięcia zęba, wczesny po wygojeniu dziąsła (typ 2, zwykle po 4 do 8 tygodniach) albo po częściowym wygojeniu kości (typ 3, zwykle po 12 do 16 tygodniach), a późny (typ 4) po pełnym wygojeniu kości, czyli po ponad 6 miesiącach.
Typy opisują stan gojenia dziąsła i kości, a podane tygodnie to typowe przedziały. Nie mówią też, kiedy na implancie pojawi się ząb, bo to osobna decyzja, opisana niżej. Cały przebieg leczenia implantologicznego, od tomografii do korony, omawiamy w osobnym artykule.
| Termin według ITI | Kiedy po ekstrakcji | Kiedy pasuje | Co trzeba wiedzieć |
|---|---|---|---|
| Natychmiastowy (typ 1) | W dniu usunięcia zęba | Całe ściany zębodołu, gruba kość i dziąsło, brak ostrego zakażenia | Większe ryzyko cofnięcia dziąsła w odcinku przednim |
| Wczesny z wygojeniem dziąsła (typ 2) | Zwykle po 4 do 8 tygodniach | Gdy ściana zębodołu od strony wargi jest uszkodzona | Recesja dziąsła zdarza się rzadziej niż przy typie 1 |
| Wczesny z częściowym wygojeniem kości (typ 3) | Zwykle po 12 do 16 tygodniach | Gdy przy cienkim dziąśle brakuje ściany kostnej | Kość częściowo wypełnia zębodół, leczenie trwa dłużej |
| Późny (typ 4) | Po ponad 6 miesiącach | Gdy wcześniejszy termin nie jest możliwy | Według ITI najmniej korzystny, bo w tym czasie wyrostek zanika |
Kiedy implant można wszczepić od razu po ekstrakcji?
Implant od razu po ekstrakcji wymaga warunków, które lekarz ocenia w tomografii i w trakcie zabiegu. Konsensus ITI z 2018 roku wymienia je dla najbardziej wymagającej wersji, czyli implantu natychmiastowego z koroną tymczasową założoną od razu, i zaznacza, że to złożony zabieg chirurgiczny i protetyczny.
Starszy konsensus ITI z 2003 roku dodaje, że gdy ściana kostna od strony wargi jest uszkodzona, implantu natychmiastowego się nie zaleca i wybiera się późniejszy termin. Implantu nie wszczepia się też w dniu ekstrakcji, jeśli kształt kości nie pozwala osadzić go stabilnie we właściwej pozycji.
- Nieuszkodzone ściany zębodołu.
- Ściana kostna od strony wargi lub policzka grubości co najmniej 1 mm.
- Grube dziąsło i błona śluzowa w miejscu implantu.
- Brak ostrego zakażenia w miejscu zabiegu.
- Kość poniżej zębodołu i od strony podniebienia lub języka, która pozwala stabilnie osadzić implant.
- Zgryz, który chroni koronę tymczasową, i współpraca pacjenta w okresie gojenia.
Implant natychmiastowy a natychmiastowe obciążenie: czym się różnią?
Implant natychmiastowy to termin wszczepienia, a natychmiastowe obciążenie to termin założenia zęba na implant; to dwie osobne decyzje. Według definicji ITI obciążenie natychmiastowe oznacza koronę w ciągu tygodnia od wszczepienia, wczesne od tygodnia do 2 miesięcy, a konwencjonalne po ponad 2 miesiącach.
Konsensus ITI z 2018 roku podaje przeżywalność implantów natychmiastowych 98% przy natychmiastowym i wczesnym obciążeniu oraz 96% przy konwencjonalnym, a implantów wczesnych z obciążeniem konwencjonalnym 96%. Przegląd Cochrane nie znalazł przekonującej różnicy w utracie implantów między terminami obciążenia, a konsensus ITI z 2023 roku uznał implant natychmiastowy z natychmiastową koroną dla pojedynczego przedniego zęba szczęki za przewidywalny w sprzyjających warunkach.
Czy implant wstawiony od razu przyjmuje się gorzej?
Ryzyko utraty implantu wstawionego od razu jest w badaniach nieco wyższe, ale różnica jest niewielka. Przegląd 73 publikacji podaje 4,00% utraconych implantów wszczepionych w świeże zębodoły wobec 3,09% w miejscach wygojonych, z zastrzeżeniem, że większość badań nie była randomizowana (Chrcanovic i wsp., 2015).
Nowsza analiza 163 publikacji potwierdziła wyższe ryzyko w świeżych zębodołach, istotne statystycznie w szczęce, a nieistotne w żuchwie. Wcześniejszy przegląd przygotowany dla ITI podawał w większości badań przeżywalność powyżej 95% i podobne wyniki implantów natychmiastowych i wczesnych (Chen i Buser, 2009).
Jakie ryzyko niesie implant natychmiastowy w odcinku przednim?
Głównym ryzykiem implantu natychmiastowego w odcinku przednim jest cofnięcie się dziąsła nad implantem, ważne tam, gdzie widać je w uśmiechu. Przegląd z 2014 roku podaje, że recesja błony śluzowej o ponad 1 mm wystąpiła w 9 do 41% miejsc po implantacji natychmiastowej (mediana 26%) w ciągu 1 do 3 lat, a po implantacji wczesnej w dwóch badaniach nie wystąpiła wcale (Chen i Buser, 2014).
Ten sam przegląd opisuje dwa badania, w których ściany kostnej od strony wargi nie było widać w tomografii w 36% i 57% miejsc po implantacji natychmiastowej, a takie miejsca miały większą recesję. Czynniki ryzyka to cienkie dziąsło, implant wysunięty w stronę wargi oraz cienka lub uszkodzona ściana kostna, dlatego nowsze badania stosują ścisłe kryteria doboru pacjentów.
Zachowanie zębodołu: kiedy ma sens, jeśli implant będzie później?
Gdy implant ma być wszczepiony później, zachowanie zębodołu, czyli wypełnienie go materiałem kościozastępczym tuż po ekstrakcji, może ograniczyć zanik kości. Bez tego wyrostek w ciągu 6 miesięcy traci od 29 do 63% szerokości i od 11 do 22% wysokości, najszybciej w pierwszych 3 do 6 miesiącach (Tan i wsp., 2012).
Przegląd Cochrane z 2021 roku (16 badań, 524 zębodoły) wskazuje, że materiał pochodzenia zwierzęcego zmniejszał utratę szerokości o 1,18 mm i wysokości o 1,35 mm po 6 miesiącach, ale pewność tych dowodów jest bardzo niska. Nie wykazano różnicy w potrzebie późniejszej odbudowy kości ani w utracie implantów. Gdy kości brakuje w bocznym odcinku szczęki, w grę wchodzi podniesienie dna zatoki, opisane w osobnym artykule.
Co nosić w miejscu brakującego zęba, zanim powstanie korona?
Do czasu korony ostatecznej lukę wypełnia uzupełnienie tymczasowe, które przywraca wygląd, pomaga w jedzeniu i utrzymuje miejsce dla przyszłej korony. Przegląd rozwiązań tymczasowych z 2017 roku dzieli je według momentu założenia, materiału i sposobu mocowania, a znaczenie estetyczne mają one zwłaszcza w przednim odcinku szczęki.
W cenniku kliniki takimi rozwiązaniami są szyna termoplastyczna z dostawieniem zęba i proteza natychmiastowa, a przy implancie natychmiastowym korona tymczasowa wydrukowana w 3D. Które z nich wybrać, zależy od miejsca, terminu implantacji i tego, czy implant może od razu przyjąć koronę; decyzję podejmuje lekarz w planie leczenia.
Ile kosztuje implant natychmiastowy?
Na koszt implantu po usunięciu zęba składają się konsultacja i tomografia, sama ekstrakcja, implant, ewentualne zachowanie zębodołu lub odbudowa kości, uzupełnienie tymczasowe i korona ostateczna. W cenniku kliniki „Implantacja natychmiastowa z koroną tymczasową druk 3D” kosztuje 5 000 zł, „Wszczepienie implantu” 3 500 zł, „Konsultacja implantologiczna” 300 zł, a „Tomografia komputerowa, szczęka lub żuchwa” 300 zł.
„Zachowanie zębodołu” ma w cenniku cenę „od 800 zł”, „Szyna termoplastyczna z dostawieniem zęba” kosztuje 1 200 zł, a „Proteza natychmiastowa” 2 000 zł. Korona ostateczna jest wyceniana osobno, a pełny koszt leczenia omawiamy w artykule o cenach implantów. Ostateczny zakres i koszt ustala lekarz na konsultacji, a ceny mogą się zmienić.
Jak to wygląda w DentalBlue
W DentalBlue w Białymstoku implanty planowane są na obrazie CBCT z własnej pracowni radiologicznej kliniki, co pozwala przed ekstrakcją ocenić ściany zębodołu i ilość kości. W wybranych sytuacjach implant wszczepia się od razu po usunięciu zęba, z koroną tymczasową wydrukowaną w 3D. Ekstrakcje i zabiegi implantologiczne wykonuje się w znieczuleniu miejscowym albo, u pacjentów zakwalifikowanych, w znieczuleniu ogólnym. Wizyta bez bólu obejmuje zdjęcie panoramiczne, konsultację, badanie i pisemny plan leczenia. Termin konsultacji można ustalić telefonicznie.
Najczęstsze pytania
Czy implant można wstawić od razu po usunięciu zęba z ropniem?
Ostre zakażenie w miejscu zabiegu wyklucza według konsensusu ITI z 2018 roku implant natychmiastowy z koroną tymczasową. W takiej sytuacji zwykle wybiera się późniejszy termin, gdy tkanki się wygoją; ostateczną decyzję podejmuje lekarz po badaniu i tomografii.
Jak szybko po implancie natychmiastowym mam ząb?
Przy sprzyjających warunkach koronę tymczasową mocuje się na implancie w dniu zabiegu, co ITI nazywa natychmiastowym obciążeniem. Koronę ostateczną zakłada się po wygojeniu; tradycyjnie implanty pozostawiano bez obciążenia przez 3 do 8 miesięcy, a termin ustala lekarz.
Jak długo po usunięciu zęba zanika kość?
Najszybciej w pierwszych 3 do 6 miesiącach. Przegląd badań podaje, że w ciągu 6 miesięcy wyrostek traci od 29 do 63% szerokości i od 11 do 22% wysokości, dlatego sposób uzupełnienia braku warto zaplanować przed ekstrakcją albo wkrótce po niej.
Czy implant natychmiastowy da się zrobić przy cienkim dziąśle?
Cienkie dziąsło jest czynnikiem ryzyka recesji po implancie natychmiastowym, a konsensus ITI z 2003 roku zaleca wtedy jednoczesną odbudowę kości, nawet przy nieuszkodzonej ścianie zębodołu. Gdy ściana kostna jest utracona, wybiera się późniejszy termin implantacji.
Czy przed implantem natychmiastowym potrzebna jest tomografia?
W DentalBlue implanty planuje się na obrazie CBCT. Tomografia pokazuje ściany zębodołu, grubość kości od strony wargi i ilość kości poniżej zęba, czyli warunki, od których konsensus ITI uzależnia implant natychmiastowy.
Źródła
- ITI: Implant Placement and Loading Protocols, konsensus 2018 (baza konsensusów ITI)
- Hämmerle CH i wsp., IJOMI: konsensus ITI o implantach w zębodołach poekstrakcyjnych (2004)
- Chen ST, Buser D, IJOMI: implanty w miejscach poekstrakcyjnych, przegląd (2009)
- Chen ST, Buser D, IJOMI: estetyka implantów natychmiastowych i wczesnych w szczęce, przegląd (2014)
- Chrcanovic BR i wsp., J Dent: implanty w świeżych zębodołach a w miejscach wygojonych (2015)
- Atieh MA i wsp., Cochrane: zachowanie wyrostka zębodołowego przed implantem (2021)
- Tan WL i wsp., Clin Oral Implants Res: zmiany wyrostka po ekstrakcji, przegląd (2012)
- Esposito M i wsp., Cochrane: terminy obciążania implantów (2013)
Artykuł informacyjny. Nie zastępuje konsultacji, a decyzje o leczeniu zapadają podczas wizyty.




